Pomiń polecenia Wstążki
Przeskocz do głównej zawartości
Nawiguj w górę
Logowanie
Jesteś tu: Portal SGH > Polski > Aktualność

Zmarła prof. Janina Jóźwiak, rektor SGH w latach 1993–1999

2016-07-19 pl kategoria: informacja 

​Z żalem zawiadamiamy, że 19 lipca 2016 r. zmarła prof. dr hab. Janina Jóźwiak, osoba wyjątkowa dla wspólnoty Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie i polskiej nauki.

Prof. dr hab. Janina Jóźwiak była profesorem zwyczajnym w Zakładzie Demografii, dyrektorem Instytutu Statystyki i Demografii Kolegium Analiz Ekonomicznych SGH. W latach 1993–1999 pełniła funkcję rektora Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. W trudnych latach 90. kierowała zmieniającą się uczelnią i brała udział w transformacji polskiego kształcenia ekonomicznego.

Była dydaktykiem o niezwykłej popularności wśród studentów. Jako naukowiec koncentrowała się na badaniach dynamiki ludności, zajmowały ją ilościowe metody analizy demograficznej, analiza ekonomicznego kontekstu zachowań demograficznych oraz konsekwencje zmian struktur demograficznych.

 

jj2.jpg
Prof. Janina Jóźwiak była rektorem SGH
w latach 1993-1999.
 

Ukończyła studia na kierunku ekonometria na Wydziale Finansów i Statystyki w Szkole Głównej Planowania i Statystyki, dziś SGH. W SGPiS uzyskała stopień doktora (1976) i doktora habilitowanego (1986) nauk ekonomicznych, a tytuł profesora nauk ekonomicznych otrzymała w 1993 roku.

Wykształciła kilka pokoleń polskich demografów. W ciągu długiej i owocnej pracy naukowej i organizatorskiej pełniła wiele odpowiedzialnych funkcji.

Sprawowała funkcje eksperckie w organizacjach międzynarodowych – między innymi w European Research Council oraz Komisji Europejskiej. Należała do Scientific Board, European Doctoral School of Demography, była wiceprzewodniczącą Council of Advisors w European Population Partnership.

Prof. Janina Jóźwiak była członkiem Rady Narodowego Centrum Nauki, przewodniczącą Komisji Nauk Humanistycznych, Społecznych i o Sztuce Rady NCN.

Należała do Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, była członkiem Komitetu Kasy im. Józefa Mianowskiego – Fundacji Popierania Nauki, Honorowym Prezydentem European Association for Population Studies, Honorową Przewodniczącą Komitetu Nauk Demograficznych PAN, prezesem Stowarzyszenia Edukacji Menedżerskiej FORUM. W latach 2007-2011 pracowała w Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów oraz Zespołu ds. Nagród Premiera.

Była wiceprzewodniczącą Komitetu Polityki Naukowej i Naukowo Technicznej Rady Nauki (2008-2010), przewodniczącą Rady Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (2004-2008), wiceprzewodniczącą Komitetu Badań Naukowych oraz przewodniczącą Zespołu Nauk Ekonomicznych, Społecznych i Prawnych (2000-2004). Pełniła wiele innych publicznych funkcji, m.in. była wiceprzewodniczącą Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich w latach 1997-1999, członkiem zarządu CRE-Association of European Universities (1998-2001), prezesem Polskiego Forum Akademicko-Gospodarczego (1998-2002), przewodniczącą Kapituły Nagrody Gospodarczej Prezydenta RP (1998-2005).

Profesor Janina Jóźwiak była uhonorowana wieloma godnościami w organizacjach międzynarodowych i krajowych oraz najwyższymi odznaczeniami państwowymi. Była Kawalerem Legii Honorowej, otrzymała  Krzyż Komandorski oraz Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.

Pogrzeb prof. Janiny Jóźwiak

Nabożeństwo żałobne odbyło się we wtorek 26 lipca w parafialnym kościele pod wezwaniem bł. Edmunda Bojanowskiego na ul. Kokosowej 12 na warszawskim Ursynowie. Pani Profesor została pochowana w grobie rodzinnym w Bodzanowie koło Płocka.​

POŻEGNANIA

Pożegnanie Rektora

Rodzina, przyjaciele, koleżanki i koledzy, współpracownicy – żegnamy wspaniałą, niezwykłą osobę. Osobę jednocześnie bardzo zwyczajną i niecodziennie niezwyczajną.

Jako rektor SGH winienem zacząć od próby objaśnienia istoty i sensu więzi osoby i instytucji, którą współtworzyła blisko pół wieku. O faktach wiemy przecież dużo, a usłyszymy więcej w kolejnych pożegnaniach.


Wiemy, że uczelnia to nie budynki i nie tylko jej kultura – normy i obyczaje. Uczelnia to jej marka, którą tworzą ludzie. Nie każdy tworzy – markę można popsuć. Uczelnię można popsuć. Ci którzy uczelnię naprawdę tworzą, robią to na swój jedyny – sobie właściwy – sposób. Uczelnię budują: ludzka odwaga, ludzki talent i pracowitość, przyzwoitość, ludzkie ciepło i empatia, zawierzenie w sens i ducha działania.


To lekcja, którą otrzymaliśmy od Niny Jóźwiak. Była odważna, utalentowana i pracowita. Była też ciepła i przyjazna ludziom. Kultywowała tę postawę w sobie właściwy sposób – emocjonalnie, ale z rozwagą. A w chwili rozterki – cytując jedną ze swych ulubionych sentencji – jeśli nie wiesz jak się zachować, zachowuj się przyzwoicie.


Jako kolega, przyjaciel i współpracownik widziałem, że tak zdobywała sobie ludzi gotowych wesprzeć ją w każdej potrzebie, zwykle – w potrzebie działania na rzecz innych. W ten sposób Nina stała się instytucją. Dwie kadencje, zdawałoby się, były ukoronowaniem Jej akademickiej kariery – twórczego uczestnika przełomowej reformy i rektora o niespotykanym dotąd stylu przywództwa. Rektora skutecznego i solidarnego w najbardziej podstawowym, najgłębszym rozumieniu tego słowa. Rektora odpowiedzialnego i solidarnego po ludzku. Po zakończonych dwóch kadencjach przez dwie niemal dekady pokazywała, że można kontynuować swoją misję inaczej – w nowej perspektywie, w większej, imponującej skali.


To była kolejna, ważna lekcja wskazująca, czym jest patriotyzm nieustępliwy i mądry, pełen oddania manifestującego się w działaniach dla Polski i młodych Polaków, a nie w krzykliwych deklaracjach.


Nina dała nam wiele, w tym jakże ważne poczucie, że sukces może być udziałem zwyczajnych ludzi, że w opresji każdy może liczyć na otuchę i pomoc. Że może ją otrzymać. Łatwiej wtedy brać sprawy w swoje ręce i wyjść z opresji.


Dziś jest nam bardzo smutno i pusto, mimo, że z wiekiem zaczynamy rozumieć, że śmierć nie zabiera nam bliskich – ona nas tylko od nich oddziela i to też nie do końca. Żegnamy ich, a oni ciągle są z nami. W naszych myślach. W przywoływanych historiach, którymi objaśniamy bieżące zdarzenia. W sposobach argumentowania, które odziedziczyliśmy we wspomnieniach sporów i metodach tworzenia wspólnych rozwiązań.


Ta najważniejsza spuścizna nie jest zapisana w żadnym testamencie. Nie same słowa, lecz postępowanie jest przekazem tego, w co się wierzy, przekazem swojej prawdy. Nina przekazała ją swoim studentom, naukowym uczniom i nam. Budowała ją nie tylko słowami, ale sposobem życia. W radości i w cierpieniu.


Nina Jóźwiak jest od teraz z nami inaczej. Zaczynamy objaśniać niewypowiadany dotąd sens jej obecności przy nas. Zaczynamy tylko, bo będziemy to nieraz jeszcze robić przywołując anegdotę, wspomnienie, powiedzonka, i te śmieszne, i te wzruszające sytuacje.


Zdarzenia Jej życia to odpowiedzi na trudne pytania, które niesie rzeczywistość. Spadek, który nam Nina zostawiła. Mamy nie tylko płakać – trzeba teraz nauczyć się Jej mądrości, Jej zdolności dostrzegania kwestii istotnych i mieć Jej odwagę do zadawania ważnych pytań i podejmowania trudnych decyzji.


Bywaj Nina, pozostajesz z nami, a my z Tobą.

Tomasz Szapiro

Pożegnanie pracowników ISiD KAE oraz członków KND PAN

Bardzo trudno oddać w tym krótkim pożegnaniu Profesor Janiny Jóźwiak, mojej przełożonej, współpracownicy i przyjaciółki, Jej dokonania dla nauki, przede wszystkim dla demografii, a także statystyki, oraz przekazać, kim dla nas była. Była mądrym i życzliwym nauczycielem, otwierającym nowe ścieżki naszego rozwoju, wymagającą i uważną przełożoną, która chętnie udzielała swego wsparcia naszym zamierzeniom naukowym i dydaktycznym, w tym także niekonwencjonalnym pomysłom, spolegliwym współpracownikiem, wypełniającym swe zobowiązania mimo licznych funkcji związanych z intensywną pracą na rzecz rozwoju środowiska naukowego w Polsce i Europie, charyzmatycznym liderem, a dla wielu z nas bliską koleżanką i serdeczną przyjaciółką. I łączyła to harmonijnie.

Instytutem kierowała od 1999 roku. Obowiązki wynikające z tej funkcji umiejętnie łączyła z działaniami na rzecz rozwoju badań demograficznych w Europie i w Polsce. Były one nie tylko doceniane i poważane, także poprzez powierzanie Jej zaszczytnych funkcji prezydenta (2003–2008) i wiceprezydenta European Association for Population Studies (1999–2003), czy też powoływanie jako eksperta w pracach Population Europe, European Research Council oraz programach ramowych Komisji Europejskiej. Zmieniły one też zasadniczo pozycję Instytutu na forum międzynarodowym, którą już zajmował dzięki staraniom prof. Jerzego Z.Holzera, poprzedniego dyrektora Instytutu. Znalazło to wyraz w dostrzeganiu zespołu Instytutu jako partnera w międzynarodowych projektach badawczych i powierzaniu Instytutowi odpowiedzialnych działań na rzecz europejskiego środowiska demograficznego. Instytut był organizatorem europejskiej konferencji ludnościowej European Association for Population Studies w 2003 roku, która po raz pierwszy odbywała się w Europie Środkowo-Wschodniej. W latach 2013–2015 Instytutowi powierzono prowadzenie dwóch edycji European Doctoral School of Demography, powstałej w 2005 r., którą Profesor Jóźwiak współtworzyła i była członkiem jej Rady Naukowej. Te działania wpłynęły też na wzmocnienie pozycji badaczy procesów ludnościowych z Polski w europejskiej przestrzeni badawczej.
 
Jej umiejętność dostrzegania i podejmowania strategicznych wyzwań znalazła wyraz nie tylko w przeprowadzeniu jako rektor SGH fundamentalnych reform uczelni w latach 1990tych. Współuczestniczyła w utworzeniu Kolegium Analiz Ekonomicznych. Profesor kierowała też programem TEMPUS, który zmienił zasadniczo program zajęć prowadzonych przez ISiD i  pozwolił na nawiązanie kontaktów, kontynuowanych w badaniach naukowych w latach następnych. Jest współautorką podręcznika ze statystyki, którego kolejne wydania służą nowym generacjom studentów.

Profesor Janina Jóźwiak jest wiodącą postacią w środowisku demograficznym w Polsce. Swymi pracami naukowymi przyczyniła się do rozwoju modelowania procesów ludnościowych i doskonalenia metod ich pomiaru, podniosła rangę badań i analiz zachowań demograficznych. Kierując pracami Komitetu Nauk Demograficznych PAN (1993 – 2003 przewodnicząca, 1990–1993 wiceprzewodnicząca), czy będąc aktywnym członkiem Rządowej Rady Ludnościowej (od 1993 r.), a także pełniąc funkcję eksperta w Kancelarii Prezydenta RP, wpływała na funkcjonowanie tego środowiska, w tym też poprzez określanie kierunków badań ludnościowych odpowiadającym współczesnym wyzwaniom badawczym, i znacząco przyczyniła się do promowania badań ludnościowych i przekształcania świadomości społecznej o zmianach demograficznych dokonujących się w Polsce, w Europie i w skali globalnej.

Profesor była i pozostanie niekwestionowanym autorytetem naukowym i moralnym. Swymi osiągnięciami naukowymi, pracą na rzecz rozwoju nauki i edukacji w Polsce i Europie, zaangażowaniem w działania na rzecz dobra publicznego, a także przywiązaniem do wartości i troską o ich przestrzeganie, budziła podziw i szacunek, zaś życzliwością i otwartością na innych – sympatię i wdzięczność. Dla wielu była drogowskazem – Jej rady pomagały w trudnych wyborach nie tylko zawodowych. Jesteśmy Jej za to głęboko wdzięczni. Podziwialiśmy Jej odwagę w zmaganiach z chorobą, w której chroniła najbliższych, Jej wolę działania mimo pogarszającego się stanu zdrowia. Do końca pamiętała o swych zobowiązaniach wobec innych.
Żegnając dziś z żalem i smutkiem naszą Dyrektor i Honorową Przewodniczącą KND PAN, dziękujemy za dar współpracy i obcowania z tak wyjątkową osobą, której brak będziemy stale odczuwać. Traktujemy go jako zobowiązanie do kontynuacji Jej dzieła, mając jednocześnie świadomość, iż niełatwo będzie sprostać standardom przez Nią wprowadzonym. Jednocześnie jesteśmy dumni, że dane nam było spotkać na swej drodze Profesor, której życie najlepiej charakteryzują słowa naszego przyjaciela prof. Fransa Willekensa na wieść o Jej odejściu – „Janina contributed significantly to a better world. We need people like her”.

Żegnaj i spoczywaj w spokoju!

Irena E. Kotowska

WSPOMNIENIA

Andrzej Członkowski
Andreas Edel
Michał Karoński
Nico van Nimwegen
Joanna Plebaniak
Janusz Witkowski
Pożegnanie od przyjaciół

KONDOLENCJE

W związku ze śmiercią Profesor Janiny Jóźwiak na ręce rektora SGH, prof. Tomasza Szapiro nadesłano liczne kondolencje z całego kraju - od przedstawicieli władz państwowych, towarzystw i środowisk naukowych, środowisk gospodarczych i kulturalnych, instytucji, fundacji i stowarzyszeń, w których pracowała i z którymi współpracowała, z wielu uczelni i od osób prywatnych.

Wyrazy żalu i współczucia przekazali m.in.

Andrzej Duda – Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

Prezydium, członkowie i sekretariat Rządowej Rady Ludnościowej, pracownicy Głównego Urzędu Statystycznego.

Przewodniczący Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Przewodniczący Konferencji Rektorów Uczelni Warszawskich, Wiceprzewodniczący Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich; Rada, Zarząd i pracownicy Fundacji na rzecz Nauki Polskiej; Prezes Fundacji Rektorów Polskich; Przewodniczący Wydziału I Nauk Humanistycznych i Społecznych Komitetu Nauk Ekonomicznych Polskiej Akademii Nauk; Przewodnicząca i Wiceprzewodnicząca Komitetu Nauk Demograficznych Polskiej Akademii Nauk; Rada, dyrekcja oraz pracownicy Narodowego Centrum Nauki w Krakowie, Dyrektor Fundacji Edukacyjnej Przedsiębiorczości.

Rektor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego; Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach wraz z Senatem uczelni; Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu wraz z Senatem uczelni; Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu; Rektor Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego; Dziekan Wydziału Informatyki i Gospodarki Elektronicznej Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu; Dziekan, Rada i pracownicy Kolegium Analiz Ekonomicznych Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie; Dziekan, Rada i pracownicy Kolegium Gospodarki Światowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie; pracownicy Kolegium Zarządzania i Finansów Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Kierownik Katedry Statystyki Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Przewodnicząca Rady Oddziału Polskiego Towarzystwa Statystycznego w Poznaniu; pracownicy Katedr Ekonometrii i Statystyki Uniwersytetu Gdańskiego; pracownicy Instytutu Statystyki i Demografii Kolegium Analiz Ekonomicznych Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie; koleżanki i koledzy z Instytutu Informatyki i Gospodarki Cyfrowej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Rada, Zarząd i Komisja Etyki Bankowej i pracownicy Związku Banków Polskich; Zarząd Banku Citi Handlowy oraz Rada, Zarząd i pracownicy Fundacji Kronenberga; Rada Nadzorcza, Zarząd i pracownicy Nationale-Nederlanden Powszechnego Towarzystwa Emerytalnego.

Archiwum