FUNDUSZE EUROPEJSKIE 2007-2013

Celem i istotą funduszy europejskich jest pomoc w rozwoju regionów Unii Europejskich. Fundusze są zasadniczym, obok Europejskiego Banku Inwestycyjnego, źródłem finansowania polityki strukturalnej.

Działania i przepływ środków poprzez mechanizm funduszy europejskich opiera się na nastepujących zasadach:

- koncentracji - koncentracja środków na celach priorytetowych dla osiągnięcia rozwoju, koncentracja terytorialna na okreslonych, spełniajacych obiektywne kryteria regionach.

- programowania - wydatki srodków pomocowych realizowane są zgodnie z opracowywanymi wieloletnimi planami rozwoju, realizowanych w siedmioletnich cyklach.

- partnerstwa - oznaczająca możliwie najściślejszą wspólpracę pomiedzy komisją a władzami, organizacjami społecznymi.

- dodatkowości - oznaczającej, że środki przekazywane przez UE stanowią uzupełnienie wydatków państwa członkowskiego w danej sferze.

Fundusze Strukturalne są instrumentami Polityki Strukturalnej Unii Europejskiej. Ich zadaniem jest wspieranie restrukturyzacji i modernizacji gospodarek krajów UE. W ten sposób wpływa się na zwiększenie spójności ekonomicznej i społecznej Unii. Fundusze kierowane są do tych sektorów gospodarki i regionów, które bez pomocy finansowej nie są w stanie dorównać do średniego poziomu ekonomicznego w UE.

Polityka Strukturalna i Fundusze mają pomóc władzom centralnym i regionalnym słabiej rozwiniętych regionów w rozwiązaniu ich najważniejszych problemów gospodarczych.

Istnieją cztery fundusze strukturalne:

1. Europejski Fundusz Społeczny (ESF - European Social Fund)

Powstał w 1960. Jego celem jest harmonijny rozwój zasobów ludzkich i zatrudnienia. Podstawa prawna: art. 159 i 164 TWE; rozporządzenie PE i Rady 1784/1999 z dnia 12 lipca 1999. Dofinansowuje wieloletnia aktywizację rynku pracy, równy dostęp do rynku pracy, wzrost adaptacyjności i mobilności, promocję innowacyjności i aktywności, lokalne inicjatywy zatrudnienia, inicjatywę EQUAL i działania innowacyjne.

2. Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (ERDF - European Regional Development Fund)

Powstał w 1975. Koncentruje się na promocji ekonomicznej i społecznej spójności w drodze korygowania głównych dysproporcji regionalnych. Podstawy prawne: art. 160 TWE; rozporządzenie PE i Rady 1261/1999 z 12 lipca 1999. Dofinansowuje następujące działania: inwestycje produkcyjne, infrastrukturalne, potencjał gospodarczy (szkolenia, doradztwo dla MŚP), edukacja i zdrowie, inicjatywy Interreg i URBAN oraz projekty innowacyjne.

3. Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej
(EAGGF - European Agriculture Guidance and Guarantee Funds)

Powstał w 1960. Podstawy prawne: art. 33-35 TWE; Rozporządzenie Rady 1257/1999 z dnia 17 maja 1999. Składa się z dwóch części: Sekcja Gwarancji oraz Sekcja Orientacji. Tylko ta ostatnia jest funduszem strukturalnym. Sekcja Gwarancji to główny zasób finansowy Wspólnej Polityki Rolnej. Sekcja Orientacji wspiera rozwój strukturalny obszarów wiejskich objętych Celem 1 oraz inicjatywę LEADER. Sekcja Gwarancji wspiera pomoc dla obszarów wiejskich w ramach Celu 2 i pomoc horyzontalną.

4. Finansowy Instrument Orientacji Rybołówstwa

Powstał w 1994 jako tymczasowy instrument strukturalny. Dopiero od 2000 roku jest funduszem strukturalnym, ukierunkowanym na zapewnienie równowagi między przechowywaniem i zarządzaniem zasobami a połowami oraz stabilnym i racjonalnym wykorzystaniem zasobów wód.  Podstawa prawna: art. 33 i 37 TWE; rozporządzenie Rady 1263/1999 z dnia 21 czerwca 1999. Dofinansowuje: restrukturyzację floty rybołówczej, modernizację infrastruktury (też na potrzeby np. turystyki morskiej), rozwój aquakultury, promocję europejskich owoców morza.